Hoe is de community Toegankelijke Recreatie ontstaan? Initiatiefnemer Karin Stiksma vertelt wat de aanleiding was om partijen bij elkaar te brengen en hoe de community tot stand kwam. 

Afgelopen voorjaar werden we geconfronteerd met COVID-19. Iedereen was beperkt in zijn mogelijkheden en zat voornamelijk thuis. De eerste protocollen voor de 1,5 meter samenleving werden gepubliceerd. En wat bleek? In de protocollen voor de recreatie was niets opgenomen over de gevolgen van de nieuw ingerichte samenleving voor mensen die een beperking hebben. Dat was schokkend. Was het dan echt zo dat alleen mensen die gezond zijn, die geen handicap hebben kunnen én mogen recreëren? Ook de overheid bleef roepen: iedereen die kwetsbaar is blijft thuis. Daar vielen wat hen betreft ook -of misschien juist wel- mensen die een beperking hebben onder. Alsof alle mensen die een beperking hebben, kwetsbaar zijn. Dat kon niet waar zijn. Dat vroeg dan ook om actie!

Ik ben ervan overtuigd dat vrijetijd geen luxe is maar juist noodzaak. Misschien wel des te meer voor mensen die een beperking hebben. Vanuit die overtuiging heb ik gepolst bij de Club van Elf (koepel van grootste dagattracties in Nederland) of feedback op hun protocol ‘Veilig Samen Uit’ welkom was. En wat bleek? De directeur vond het fantastisch. Dat was een mooie uiting van ‘sense of belonging’ en daarmee een mooi eerste begin.

Uit een eerdere verkenning had ik ontdekt dat partijen op het gebied van toegankelijkheid behoefte hebben aan verbinding, aan samenwerking en aan een systeemverandering. Tot nu toe gebeurt er veel ad hoc. Als antwoord op bovenstaande heb ik tijdens de lockdown als eerste diverse partijen online bij elkaar gebracht. Tijdens 3 online sessies faciliteerde ik het gesprek tussen twee werelden; die van de dagrecreatie en die van mensen die een beperking hebben. Dat leidde tot enorm veel energie, inspiratie en verbinding tijdens deze sessies. Zo werd in korte tijd een aanvulling op het protocol van de Club van Elf geschreven, met aandacht voor de gevolgen van de maatregelen voor mensen die een beperking hebben. Dat protocol is overhandigd aan staatssecretaris Mona Keijzer. Dat was een mijlpaal. Ze zei: “Dit geeft vertrouwen dat het gewoon kan en dat het ook veilig kan! Dank jullie wel voor al het werk dat jullie gedaan hebben.”

En zo ontstond heel organisch tijdens de coronacrisis een community ‘Toegankelijkdagjeuit’ van ervaringsdeskundigen, ondernemers, belangenbehartigers, wetenschappers en experts uit verschillende disciplines. Het resultaat daarvan was een continue dialoog tussen partners die voorheen geen natuurlijke partners waren. Een houding van openheid, oprechte interesse in het perspectief van de ander hoort daar als vanzelfsprekend bij. Het gevolg: verbinding en samenwerking tussen partijen. Precies dát wat partijen aangaven dat ze misten. Perspectieven worden in de community naast in plaats van tegenover elkaar geplaatst. Concreet leidde het er bijvoorbeeld toe dat Het Gehandicapte Kind betrokken wordt bij de ontwikkeling van het Inclusieve Speelbos in de Efteling. En dat de fabrikant van achtbanen, Vekoma, nu niet alleen meer vanuit ‘safety’ naar zijn business kijkt. Zij betrekken ervaringsdeskundigen uit de community in het ontwerpproces van nieuwe rides. Samen bespreken ze wat er wel en niet kan. Het veiligheids- en juridisch perspectief worden voortaan naast het ervaringsdeskundige en economische perspectief geplaatst. Dat is de kiem voor een toegankelijke, lerende organisatie.

De community is gestart dankzij de bijdragen van zes financiers -Bartiméus Fonds, HandicapNL, het Gehandicapte Kind, het Ministerie van VWS, VNO-NCW/MKB Nederland en de Zonnebloem. En is erop gericht om dagattracties te ondersteunen bij het breed toegankelijk worden voor mensen die een fysieke, cognitieve of zintuigelijke beperking hebben. De community ontwikkelt zich door naar de gehele recreatiesector en heet vanaf 1 februari a.s. community Toegankelijke Recreatie.

 

Dit artikel is origineel verschenen op de website van Disability Studies Nederland.